Hơn 30 năm trước, khi ấy tôi còn đang học năm cuối tiểu học, em gái tôi mới bắt đầu đi học mẫu giáo bé. Bố mẹ tôi đi làm từ sáng sớm đến tối mịt, nên buổi sáng tôi tự đến trường một mình, buổi trưa tự đi về nhà, tự ăn trưa một mình, rồi gánh nước, đón em giúp bố mẹ tôi. Ngày ấy chưa có điện thoại bàn, nói gì đến điện thoại di động, đến internet như bây giờ, nên sáng nào bố mẹ tôi cũng có một mẩu giấy “dặn dò” đặt ngay ngắn trên chiếc bàn – vừa là bàn tiếp khách, vừa là bàn ăn cơm của cả gia đình. Những mẩu giấy nho nhỏ, xinh xinh được bố mẹ tôi cắt từ những tờ lịch, hoặc từ những tờ giấy đã viết một mặt, cũng có khi là những tờ bìa nhỏ tận dụng từ những chiếc hộp không còn sử dụng…vì ngày đó, giấy trắng khan hiếm vô cùng.
Hầu như trưa nào đi học về, tôi cũng nhận được những mẩu giấy “dặn dò” của bố mẹ. “Trưa nay con ăn cơm với tôm rang và bắp cải xào nhé! Thức ăn ăn không hết, con cất cẩn thận vào chạn hoặc đậy lồng bàn. Mẹ yêu con nhiều!”; “Con gánh nước giúp mẹ nhé! Nhưng nhớ là dùng hai cái xô nhỏ, đừng dùng thùng to mà đau lưng nhé con! Mẹ yêu con!”; “Chiều con đón em thì đổi phiếu ăn cho em nhé! Phiếu ăn mẹ để trên bàn học của con. Yêu con thật nhiều!”. Còn bố tôi hay “dặn dò” tôi bằng thơ:
“Con gái ngoan ngủ dậy
Nhớ rửa mặt, đánh răng
Cơm bố ủ trong chăn
Ăn thật nhiều con nhé!
Mong con luôn mạnh khỏe
Bố mẹ yêu con nhiều!”
Hoặc:
“Cả ngày cha mẹ đi làm
Chỉ có con gái chăm ngoan ở nhà
Nhớ lời dặn của mẹ cha
Khóa cửa cẩn thận khi ra khỏi nhà
Sống thật, vui vẻ, chan hòa
Kính trên, nhường dưới mới là con ngoan”
Hoặc:
“Hôm nay trời lạnh
Con nhớ mặc nhiều
Quàng khăn đi tất
Buổi chiều đón em”
Có đợt, bố mẹ tôi đi công tác một tuần liền. Em gái tôi được bố mẹ gửi bên ông bà ngoại cách nhà tôi những 15 cây số. Tôi được gửi ăn cơm bên nhà bà Thập, bà Chiến là hàng xóm của gia đình tôi. Đến tối, học xong bài, nhớ bố mẹ quá, tôi lại lôi tập giấy “dặn dò” ra ngân nga đọc.
Tôi học hết cấp I, lên cấp II, học đến cấp III, bố mẹ tôi vẫn duy trì cách “dặn dò” thuở nào. Mãi khi tôi học Đại học năm thứ hai, gia đình tôi mới lắp điện thoại bàn. Bố mẹ tôi cũng bớt bận bịu hơn với những mảnh giấy “dặn dò” nhưng tôi vẫn rất thích kiểu “dặn dò” quen thuộc. Tôi nâng niu, giữ gìn những mẩu giấy đó như những kỷ vật quý hiếm, tôi cất chúng cẩn thận trong một chiếc hộp gỗ rất đẹp và để trong tủ quần áo của tôi. Nhưng không may, một lần nhà tôi bị trộm. Có lẽ tên trộm tưởng chiếc hộp gỗ đựng đồ trang sức nên đã cuỗm mất. Tôi khóc ròng suốt một tuần lễ.
Giờ tôi đã là mẹ của hai con. Tôi cũng học cách “dặn dò” của bố mẹ tôi, cũng viết những mẩu giấy nho nhỏ, xinh xinh để trên chiếc bàn ăn. Nhưng quả thật, phần vì bận bịu, phần vì ỉ lại có điện thoại bàn, điện thoại di động nên nhiều khi tôi cũng “chặc lưỡi” cho xong. Thế mới biết, ngày xưa, bố mẹ tôi đã rất chu đáo, rất cẩn thận, rất quan tâm đến các con, dù thời gian buổi sáng rất ngắn ngủi, ít ỏi nhưng những mẩu giấy lúc nào cũng được cắt rất ngay ngắn, những dòng viết của bố mẹ cũng nắn nót, dễ đọc. Chao ôi, những mẩu giấy của tuổi thơ! Tôi bỗng nhớ da diết, nhớ cồn cào!
Tản văn: Phạm Thị Diệu Thu
