Quách Tấn (1910 – 1992),
là một nhà thơ nổi tiếng thuộc phong trào Thơ mới,đồng thời là một nhà nghiên cứu văn hóa, lịch sử Việt Nam.
Nhà thơ Quách Tấn sinh ra tại thôn Trường Định,huyện Bình Khê (xã Bình Hòa, huyện Tây Sơn),tỉnh Bình Định cũ.
Cuộc đời và Sự nghiệp:
Thời trẻ:
Ông từng học tại Quy Nhơn, sau đó làm công chức cho chính quyền Pháp thuộc ở nhiều tỉnh miền Trung như Thừa Thiên Huế, Bình Định,Khánh Hòa.(cũ)
Sự nghiệp thi ca:
Ông là thành viên nòng cốt của nhóm Bàn Thành tứ hữu (bốn người bạn thơ vùng Bình Định) cùng với Hàn Mặc Tử, Yến Lan và Chế Lan Viên. Phong cách thơ của ông kết hợp tinh tế giữa thể thơ Đường luật cổ điển và cảm xúc hiện đại.
Tác phẩm tiêu biểu:
Thơ:
Một tấm lòng (1937), Mùa cổ ngoạn (1939), Đêm ngủ Côn Sơn (1988).
Khảo cứu, địa chí: Xứ Trầm Hương (viết về Khánh Hòa), Nước non Bình Định (viết về Bình Định).
Quách Tấn được đánh giá là một trong những cây đại thụ của dòng thơ Đường luật Việt Nam hiện đại và là người ghi chép địa chí tài hoa của vùng đất Trung Bộ.
Ông nổi bật với phong cách thơ Đường luật trang nhã,điêu luyện và cổ kính qua các tập thơ như Mùa cổ điển, Đọng bóng chiều.
Không chỉ là thi sĩ, Ông còn là nhà nghiên cứu, biên khảo địa phương chí uyên bác.
Tác phẩm “Nước non Bình Định”
Xuất bản lần đầu năm 1968,
Nước non Bình Định là công trình địa phương chí đặc sắc,kết tinh từ tình yêu sâu nặng của Quách Tấn dành cho quê hương.
Nội dung:
Tác phẩm khắc họa toàn diện tỉnh Bình Định từ cảnh sắc thiên nhiên (núi non, sông ngòi, tháp cổ Chiêm Thành) đến lịch sử hào hùng (thời Tây Sơn, phong trào Cần Vương) và những danh nhân,văn nhân địa phương.
Ông dành riêng dung lượng để phác họa tính cách đôn hậu chuộng khí tiết,trọng nhân nghĩa và giàu hóm hỉnh của người dân xứ Nẫu.
Tác phẩm kết hợp giữa sự chính xác của tài liệu biên khảo và sự uyển chuyển,bay bổng của tâm hồn thi sĩ,được coi là một trong những cuốn dư địa chí giàu giá trị văn hóa,là văn học bậc nhất về vùng đất võ trời văn BÌNH ĐỊNH XỨ NẪU.
“Học trò Bình Định ra thi
Thấy cô gái Huế chân đi không đành”.
“Mãn vui Hương Thủy Ngự bình
Ai vô Bình Định với mình thì vô
Chẳng lịch bằng Kinh đô
Bình Định không đồng khô cỏ cháy.
Năm dòng sông chảy
Sáu dãy non cao
Biển Đông sóng vỗ dạt dào
Tháp xưa làm bút ghi tiếng anh hào vào mây xanh”.
13.8.2026
Sưu tầm & Biên soạn
Hồng Hạnh
