Gặp gỡ nhà thơ Phạm Thùy Dương – hạt bụi vô danh và khúc du dương quá nửa đời người
Người thực hiện: Tố Mai
Trong chuyên mục cuối tuần kỳ này, Tố Mai hân hạnh được dẫn lối quý vị bước vào thế giới thi ca của một người con đất Hà thành, tác giả Phạm Thùy Dương.
Sinh ra trong chiếc nôi nghệ thuật, bố anh là thi sĩ tài danh Phạm Quang Hòa, người bạn cố tri của những tên tuổi lớn như Thâm Tâm, Nguyễn Bính, nên cậu bé Thùy Dương từ nhỏ đã mang trong mình dòng máu hào hoa và những mối nhân duyên văn chương kỳ diệu.
Ít ai biết rằng, hoàn cảnh kiên cường của gia đình anh Dương trong những ngày đầu kháng chiến đã từng được nhà thơ Thâm Tâm ghi lại trọn vẹn qua bài hành bất hủ “Tống biệt hành”.
Tiếp nối khí chất người xưa, Phạm Thùy Dương chọn cho mình một lối rẽ thật mộc mạc. Thơ anh không cầu kỳ hoa mỹ, mà chinh phục người đọc bằng sự chất phác của một người đàn ông từng trải. Đứng ở dốc bên kia cuộc đời, anh mở đầu hành trình thơ bằng lời “Tự vấn” đầy bình thản: “Ta vẽ hồn ta giữa đất trời… Một khúc du dương quá nửa đời”.
Từ khoảng trời tự soi chiếu ấy, anh đưa ống kính thơ ca về với những lát cắt chân thực nhất của đời sống. Ở đó, người ta thấy gánh nặng lòng cha dẫu dâu bể vẫn đầy bao dung, nuôi con không mong cầu báo đáp. Để rồi, khi bước vào ngưỡng già, người đàn ông trụ cột ấy lại khát khao làm đứa trẻ bé bỏng, nương mình về bên dòng mạch tri ân của tình mẫu tử qua những vần lục bát ngọt ngào đẹp tựa ca dao.
“Mẹ như cơn gió trưa hè
Ru cho con những đam mê ngày nào..
Ngỡ hồn một thuở xanh xao
Đưa con vào những ngọt ngào tuổi thơ…!”
Hành trình thơ của anh cứ thế mở rộng ra những nẻo đường quê hương, dệt nên một “nhật ký bằng hoa” đầy kiêu kỳ của đất kinh kỳ. Chẳng cần viết hoa hai từ Hà Nội, sắc tím bằng lăng, trắng trong loa kèn hay vị chua man mát của hoa sấu tháng Tư cứ tự nhiên thấm đượm vào máu thịt độc giả.
“Dạ Yến Thảo..góc thân quen..
Thả hương thơm ngát bên thềm nhà ai..
Sắc hoa giấy đỏ phôi phai…
Dịu dàng níu kéo ngày dài nhớ nhau…!”
Nhưng nếu chỉ có trầm tư thì chưa phải là Phạm Thùy Dương. Anh luôn biết cách làm mới mình và đem lại nụ cười bằng những vần thơ vui tự trào đầy duyên dáng về cái “số đào hoa” và những cuộc “thả thính” dở khóc dở cười trên mạng ảo nhưng gieo thương nhớ rất thật.
“Giá như..mình cứ làm thinh..
Không gieo vần đẹp.. thơ tình chứa chan
Không thả câu tứ mơ màng..
Thì đâu đã bước vào trang yêu người…!”
Đối với anh, thơ chính là hơi thở, là người bạn tri âm thiêng liêng nhất giúp anh tìm lại sự cân bằng. Thơ là áo khoác tâm hồn, là nhịp cầu kết nối và là bức họa đam mê, như chính bài thơ “Thơ là tất cả trên đời” đã kết tinh thành dấu ấn nghệ thuật của anh.
“Thơ là áo khoác tâm hồn
Cho ta cảm thấy nỗi buồn vơi đi…
Thơ là.. một mảnh tình si
Vướng vào thì nhớ..bỏ đi thì sầu…!”
Sợi chỉ đỏ ấy nối dài sang những rung động mãnh liệt của tình yêu lứa đôi với một nỗi nhớ không tên thẳm sâu hơn vực, cháy bỏng tựa ngọn lửa ngàn năm nhưng vẫn tròn vành, dịu ngọt như ánh trăng rằm.
“Nắng không nói hộ lời yêu
Gió chẳng đưa được cánh diều đến em…
Mây buồn.. chỉ tổ buồn thêm..
Mưa không thể nói.. được em đang chờ…!
Thời gian đâu phải là mơ..
Chẳng dừng một phút.. để ngơ ngẩn lòng
Nơi xa..anh vẫn nhớ mong
Trút vào thơ hết..đục..trong gửi người…!”
Những vết hằn của cuộc đời suy cho cùng rồi cũng sẽ nhạt phai như dấu chân trên cát, điều còn lại duy nhất và bền vững nhất chính là sợi dây tình yêu vô hình, neo giữ hai trái tim để cùng chạm đến bến bờ hạnh phúc.
“Em xếp thời gian
vào nếp nhăn trên trán
Anh gói nhọc nhằn
vào chai sạn bàn tay…
Chúng ta buộc nhau
vào một sợi dây
Gần mà xa xăm quá ..
Ở hai đầu ..nỗi nhớ…!
Buông sợi dây ra
xa cách ngàn trùng…
Còn nối lại chỉ một vòng tay…!
Thời gian là những chuỗi ngày..
Sáng mờ đất..tối nhọ mặt
không gặp…
Nhọc nhằn anh xòe ra cho tất..
Những vết chai khô..chạm mặt cũng tan dần…!
Vết đời như những vết chân..
Sợi dây nối bờ hạnh phúc…!”
Đi qua trọn vẹn bão giông, nếm đủ đắng cay ngọt bùi, người đàn ông ấy nhẹ nhàng rũ bỏ hoàn toàn lợi danh, tự nhận mình là một “hạt bụi vô danh” tự tại tung hoành giữa vũ trụ.
Đối diện với sự vô tình của thời gian và cõi vô minh của tuổi già, anh nén phong ba vào một nốt lặng im, rèn luyện cho tâm mình bất động “tâm an” trước vạn vật thay đổi.
“Tâm bình an là một điều chân quý nhất
Bao lợi danh chỉ như gió qua thềm..”
Hành trình thơ của Phạm Thùy Dương đã đi một vòng tuần hoàn trọn vẹn của kiếp nhân sinh: xuất phát từ khát vọng tự soi chiếu, đi qua những giông bão ái tình để cuối cùng neo đậu ở bến bờ tĩnh lặng. Những vần thơ gạn đục khơi trong của anh như một làn gió mát đi qua tâm thức, nhắc nhở chúng ta rằng: Giữa dòng đời vô thường, lợi danh rồi cũng như gió qua thềm, điều đáng gìn giữ nhất chính là một vương quốc bình yên sâu thẳm trong tâm tưởng.
Lợi danh rồi cũng như gió qua thềm, chỉ có sự bình yên trong tâm hồn là còn mãi.
Xin được trân trọng gửi lời cảm ơn sâu sắc đến tác giả Phạm Thùy Dương vì những vần thơ gạn đục khơi trong, những liều thuốc tinh thần vô giá đã xoa dịu và chữa lành cho biết bao tâm hồn giữa cuộc sống bộn bề. Cảm ơn những vần thơ chữa lành của tác giả Phạm Thùy Dương.
Trân trọng!
Tố Mai và Ban Biên Tập Sắc Màu Việt
Lời ban biên tập:
Cám ơn chị Tố Mai Nhất Chi Mai
đã thay mặt BBT gửi đến khán thính giả trang nhà 1 phần trình bày quá tuyệt.
Xem hết video về nhà thơ Phạm Thùy Dương, điều ở lại trong tôi là dáng vẻ của một người đã đi quá nửa đời, giờ thong thả nhìn lại mình qua thơ.
Thơ anh có cha mẹ, Hà Nội, tình yêu, chút tự trào hóm hỉnh và cả những khoảng trầm của tuổi tác. Tôi đặc biệt thích sự chuyển dịch từ “một khúc du dương quá nửa đời” đến “hạt bụi vô danh”. Giữa hai hình ảnh ấy là một quãng đời đã yêu, đã nhớ, đã trải qua những va đập để rồi nhận ra lợi danh cũng chỉ như gió qua thềm.
Qua lời dẫn của chị Tố Mai, anh Phạm Thùy Dương hiện lên gần gũi, đời thường mà vẫn có chiều sâu.
Video khép lại, tôi vẫn nhớ hai chữ vô danh. Không phải sự nhỏ bé, mà là nét ung dung của một người đã hiểu, sau hơn nửa đời, điều gì mới thật sự đáng giữ lại.
Trân trọng biết ơn sự hiện diện của anh trên văn đàn SẮC MÀU VIỆT.
Lisa La
